Μόνο εμείς –οι Θεσσαλονικείς– μπορούμε να προφυλάξουμε το ΑΠΘ

Η έλλογη συναίνεση της πόλης κατά των «κατασκηνωτών» προκάλεσε την οργή τους και έφερε σε αμηχανία την κυβέρνηση με την παθητική στάση που υιοθέτησε, σε δυσαρμονία με το συγκροτημένο τοπικό συναίσθημα.  Το θέμα είναι λοιπόν πώς προετοιμαζόμαστε για την αναπόφευκτη μελλοντική αντιπαράθεση ούτως ώστε να πετύχουμε στρατηγική νίκη έναντι των εχθρών του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης.

ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ. Όπως διαπιστώσαμε από την εισβολή των «κατασκηνωτών», η κυβέρνηση ουδεμία πρόθεση έχει να προφυλάξει το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης (ΑΠΘ) από την καταστροφή των υποδομών του, τη βίαιη και αυθαίρετη  διακοπή της λειτουργίας του, την αμαύρωση της εικόνας του. Σωστά όμως, όπως παρατήρησε και ο δήμαρχός μας, Γιάννης Μπουτάρης, ούτε τα προηγούμενα κόμματα εξουσίας, η ΝΔ και το ΠΑΣΟΚ, σε βάθος χρόνου επέδειξαν την αποφασιστικότητα και ευθύνη για να πράξουν κάτι τέτοιο. Οι «κατασκηνωτές» συνιστούν έξαρση ενός φαινομένου και όχι την πρώτη του εμφάνιση.  Και τίποτα δεν μας εξασφαλίζει ότι μια επόμενη κυβέρνηση ΠΑΣΟΚ / ΝΔ θα αποκτήσει την υπευθυνότητα που δεν κατείχαν για δεκαετίες αυτά τα δύο κόμματα. 

Μόνο εμείς οι Θεσσαλονικείς, λοιπόν, μπορούμε να αποτρέψουμε  αυτή την παθητική αποδοχή της απαξίωσης του σημαντικότερου περιουσιακού στοιχείου της πόλης.       

Γιατί όμως είναι το ΑΠΘ το σημαντικότερο περιουσιακό στοιχείο της Θεσσαλονίκης και άρα δικαιολογεί  την ενεργή προφύλαξη του από την πόλη;

• Γιατί είναι ο σημαντικότερος διαμορφωτής της παιδείας των μεσαίων και ανώτερων στρωμάτων της ίδιας της Θεσσαλονίκης, είναι δηλαδή καθοριστικός παράγοντας  της προσωπικής και συλλογικής μας επιτυχίας και ολοκλήρωσης.
• Γιατί από την ποιότητα του επιστημονικού διαλόγου που ασκεί επηρεάζεται άμεσα η ποιότητα του δημόσιου διαλόγου στην πολιτική κοινότητα της Θεσσαλονίκης και της Βόρειας Ελλάδας.
• Γιατί ασκεί σε μεγάλη κλίμακα μια υπηρεσία –αυτή της ανώτατης παιδείας–, η διεθνοποίηση της οποίας θα είναι καθοριστική για την οικονομική ευμάρεια της Θεσσαλονίκης.  Ενδεικτικά, το 2011, τΑCT, το μικροσκοπικό κολλέγιο του Ανατόλια, με 600 τον χρόνο αμερικανούς φοιτητές, συνεισέφερε στην πόλη τόσες αλλοδαπές διανυκτερεύσεις όσο η πολυπληθέστερη χώρα των Βαλκανίων, η Ρουμανία. Φανταστείτε το γιγάντιο ΑΠΘ με 6.000 αλλοδαπούς φοιτητές το χρόνο τι οικονομικό αντίκτυπο θα έχει στη Θεσσαλονίκη.
• Γιατί αν προφυλάξουμε το ΑΠΘ, εκείνο με τη σειρά του θα μπορέσει να προσελκύσει χορηγικές επενδύσεις δεκάδων, και γιατί όχι εκατοντάδων  εκατομμυρίων ευρώ, με όφελος τόσο στην απασχόληση της πόλης όσο και στη διδακτική και ερευνητική λειτουργία του από την οποία η πόλη εξαρτάται. Όσοι θεωρούν αυτά τα νούμερα εξωπραγματικά για το μεγαλύτερο πανεπιστήμιο της χώρας ας αναλογιστούν το γεγονός ότι η ανομία και καταστροφή στα ΑΕΙ έχει οδηγήσει χορηγίες της τάξεως του ένα δισ. ευρώ περίπου αποκλειστικά στον πολιτισμό (βλ. πολιτιστικά κέντρα Σταύρος Νιάρχος, Ωνάσειο, Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης Γουλανδρή) και όχι στην ανώτατη παιδεία στην Ελλάδα.          
• Γιατί από τις ερευνητικές επιδόσεις και την ικανότητα του ΑΠΘ να συνδεθεί με την παραγωγική διαδικασία θα κριθεί, σε σημαντικό βαθμό, το αν η Βόρεια Ελλάδα και η Θεσσαλονίκη θα μεταβούν σε ένα διεθνώς ανταγωνιστικό οικονομικό μοντέλο άνευ του οποίου δεν θα έχουμε στον ήλιο μοίρα. 

Πρέπει να πούμε σε αυτό το σημείο ότι η αντίληψη της σημαντικότητας του ΑΠΘ, και άρα της τοπικής ευθύνης για την επιτυχία του,  εδραιώνεται συνεχώς και αποδείχθηκε στο επεισόδιο με τους «κατασκηνωτές». Ο πρύτανης του ΑΠΘ, Περικλής Μήτκας, αναζήτησε και του διατέθηκε η υποστήριξη  από τον δήμαρχο Γιάννη Μπουτάρη στη μάχη του κατά των «κατασκηνωτών» διότι ακριβώς γνώριζε ότι η δημοτική αρχή έχει επενδύσει πολιτικά στο ΑΠΘ ως βασικό πυλώνα του επιτυχούς μετασχηματισμού της πόλης. Θυμίζω εδώ την υπεράσπιση από τον Γιάννη Μπουτάρη του Νόμου Διαμαντοπούλου, την απαίτησή του να εκδιωχθούν οι φοιτητοπατέρες από τη διακυβέρνηση των ΑΕΙ (κάτι που προκάλεσε την μήνι της ΔΑΠ), τη σύζευξη της διεθνούς προβολής της πόλης με τη διεθνή  προβολή του ΑΠΘ και των άλλων ΑΕΙ της πόλης.    Επίσης υποθέτω ότι ο Πρύτανης ήξερε πως ήδη υπήρχαν ευήκοα ώτα όταν  κάλεσε  τους υπόλοιπους φορείς της Θεσσαλονίκης, εργοδοτικούς και επαγγελματικούς, να αποτελέσουν ένα άτυπο συντονιστικό όργανο (γιατί όχι την κορυφαία συλλογικότητα της πόλης;) που θα υπερασπιστεί στο μέλλον το ΑΠΘ από παρόμοια περιστατικά. Ήξερε δηλαδή ότι ο δήμαρχος είχε ήδη εδραιώσει με πολιτικούς όρους ακριβώς την σημασία, και άρα την ευθύνη, της πόλης για το ΑΠΘ.        

Η μαγιά με άλλα λόγια ήδη υπάρχει, και αυτό αποδείχθηκε από το γεγονός ότι η έλλογη συναίνεση της πόλης κατά των «κατασκηνωτών» προκάλεσε την οργή τους και έφερε σε αμηχανία την κυβέρνηση με την παθητική στάση που υιοθέτησε, σε δυσαρμονία με το συγκροτημένο τοπικό συναίσθημα.  Το θέμα είναι λοιπόν πώς προετοιμαζόμαστε για την αναπόφευκτη μελλοντική αντιπαράθεση ούτως ώστε να πετύχουμε στρατηγική νίκη έναντι των εχθρών του ΑΠΘ και να το προφυλάξουμε εις όφελος του έργου του, των διδασκόντων και των φοιτητών του και της ίδιας της πόλης.     

Αυτές είναι οι προτάσεις και οι σκέψεις μου:

• Με απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου του Δήμου Θεσσαλονίκης (ΔΘ) να συγκροτηθεί συντονιστική επιτροπή υπεράσπισης όλων των ΑΕΙ της πόλης όπου θα συμμετάσχουν οι πρυτανικές αρχές, ο δήμος και οι σημαντικότερες εργοδοτικές και επαγγελματικές οργανώσεις.  Η καταστατική αποστολή αυτού του συντονιστικού οργάνου να συμπεριλαμβάνει περιληπτικά την διατύπωση της αξίας των ΑΕΙ για την πόλη (βλ. παραπάνω) όσο και την προάσπιση των συμφερόντων των ΑΕΙ  από  περιστατικά τύπου «κατασκηνωτών»,  αλλά και από κυβερνητικές επιλογές που κρίνονται ότι αποδυναμώνουν την εκτέλεση της αποστολής τους. 
• Ο ίδιος ο δήμαρχος να αναλάβει την υπεράσπιση της δράσης των αστυνομικών δυνάμεων και της δημοτικής αστυνομίας στο ΑΠΘ, σε περιπτώσεις ανομίας όπως αυτή των «κατασκηνωτών», αλλά και σε άλλες, όπως η διακίνηση ναρκωτικών και το παράνομο πάρκινγκ. 
• Ιδίως η πολιτική νομιμοποίηση από τον δήμο της εκ του νόμου επιβαλλόμενης κατασταλτικής παρέμβασης (δηλαδή της επέμβασης των ΜΑΤ) σε περιπτώσεις  «κατασκηνωτών» είναι επιβαλλόμενη για δύο αλληλένδετους λόγους: (α) για να αντιδιαστείλει στο ταμπού της κατασταλτικής παρέμβασης στον πανεπιστημιακό χώρο το ταμπού της κορυφαίας τοπικής προτεραιότητας, της  προφύλαξης δηλαδή του ΑΠΘ και (β) για να υπενθυμίσει μέσα από το δικό του παράδειγμα ότι η κατασταλτική παρέμβαση δεν συνιστά αστυνομοκρατία αλλά υπεράσπιση της νομικά και δημοκρατικά κατοχυρωμένης αποστολής φορέων όπως το ΑΠΘ και ο Δήμος Θεσσαλονίκης. Ο Δήμος Θεσσαονίκης έχει προσφύγει στην υπεράσπιση από τα κατασταλτικά μέσα της πολιτείας, των ΜΑΤ,   όποτε η αποστολή του απειλήθηκε από την άσκηση βίας, είτε αυτή αφορούσε τη βίαιη παρέμβαση συμβασιούχων στην διεξαγωγή των δημοτικών συμβουλίων του Δήμου Θεσσαλονίκης είτε των συνδικαλιστών στη διενέργεια απαραίτητων διαγωνισμών για την υπηρεσία καθαριότητας του δήμου. Οι παρεμβάσεις αυτές δεν κατέληξαν στην αστυνομοκρατία – δεν παρέμειναν τα ΜΑΤ στο Δήμο για να διαχειριστούν την καθαριότητα. Κατέληξαν να μπορέσει η Δημοτική Αρχή να επιτελέσει το έργο της όπως αυτή νομίζει και όπως τη νομιμοποίησε το εκλογικό σώμα να πράξει.  Σε περίπτωση απουσίας των κατασταλτικών μέσων, όπως έγινε με το ΑΠΘ και τους «κατασκηνωτές», η κατάλυση της Δημοτικής Αρχής θα οδηγούσε στην ακύρωσή της και, αντί για την παγκόσμια επανάσταση, κατά πάσα πιθανότητα θα έκανε επόμενο δήμαρχο Θεσσαλονίκης την άνοιξη του 2014 τον Σταύρο Καλαφάτη.  
• Στη σχεδόν βέβαιη περίπτωση επανάληψης φαινομένων τύπου «κατασκηνωτών» στο ΑΠΘ ή στο Πανεπιστήμιο Μακεδονίας ή στο ΤΕΙ Θεσσαλονίκης, τα μέλη της συντονιστικής επιτροπής της υπεράσπισης των ΑΕΙ της πόλης, σύσσωμα, να προσφύγουν στις εισαγγελικές αρχές και να απαιτήσουν την παρέμβαση της αστυνομίας (στην δε περίπτωση αδράνειας της εισαγγελίας ή/και της αστυνομίας να κινηθούν νομικά εναντίον τους).  Ταυτόχρονα να απαιτήσουν από όλες τις πολιτικές δυνάμεις της χώρας να υποστηρίξουν πολιτικά την προσφυγή τους στη δικαιοσύνη και να προβάλουν την θέση τους αυτή στα τοπικά και στα εθνικά μέσα μαζικής ενημέρωσης.           

Καταλήγοντας θα ήθελα να ρίξω και μια μπαλωθιά στον «ελέφαντα στο δωμάτιο», το ταμπού της εξέγερσης του Πολυτεχνείου κατά τη διάρκεια της δικτατορίας, στην εξαχρείωση δηλαδή της ιστορικής μνήμης αυτού του συμβόλου από τους μεταπολιτευτικούς εχθρούς του πανεπιστημίου.  Τα μεταπολιτευτικά ΜΑΤ  είναι το ακριβώς αντίθετο των δικτατορικών τανκς. Τα ΜΑΤ (και τα αντίστοιχά τους αστυνομικά όργανα), σε όλα τα δημοκρατικά καθεστώτα εκφράζουν ακριβώς την αποφασιστικότητα των δημοκρατιών να υιοθετήσουν την αναλογική κλιμάκωση των κατασταλτικών μέσων, ώστε ακόμη και οι πολίτες τους που παραβιάζουν βίαια την έννομη τάξη να κατασταλούν χωρίς να τραυματιστούν βαριά ή να χάσουν τη ζωή τους. 

Γι’ αυτό άλλωστε ο Στάλιν δεν χρειαζόταν τα ΜΑΤ, όπως δεν ήταν απαραίτητα και στην Τιανανμέν του Πεκίνου ούτε στην Αθήνα το 1973: εκεί υπήρχαν τανκς και όχι ΜΑΤ. Γι’ αυτό και στην πιο δραματική οικονομική κρίση της χώρας μετά τον πόλεμο, που προκάλεσε συνθήκες σχεδόν επαναλαμβανόμενης εξέγερσης στην πρωτεύουσά μας, οι μόνοι που έχασαν την ζωή τους από την άσκηση βίας ήταν το 2010 οι τρεις υπάλληλοι  της Marfin– και οι άνθρωποι αυτοί δολοφονήθηκαν από τους αναρχικούς, όχι από τα ΜΑΤ. Τα ΜΑΤ προφύλαξαν το Κοινοβούλιο και την Αθήνα, λιγότερο ή περισσότερο αποτελεσματικά, από εκατοντάδες βίαια  περιστατικά χωρίς να χάσει τη ζωή του ούτε ένας έλληνας  πολίτης – όπως συνήθως γίνεται και στις περισσότερες βίαιες διαδηλώσεις σε όλα τα δημοκρατικά καθεστώτα της Ευρώπης. Είναι λοιπόν τα ΜΑΤ η απόλυτα όχι μόνο συμβατή αλλά αναντικατάστατη απάντηση της Ελληνικής Δημοκρατίας σε αυτούς και αυτές που παραβιάζουν βίαια την έννομη τάξη, καταστρέφοντας το σημαντικότερο περιουσιακό στοιχείο της Θεσσαλονίκης (και το μεγαλύτερο πανεπιστήμιο της χώρας): το ΑΠΘ.